پمپ پره ای (کارتریجی)

راهنمای جامع انتخاب و خرید پمپ پره ای رکسروت (Rexroth Vane Pump)

در دنیای هیدرولیک صنعتی، نام Bosch Rexroth مترادف با کیفیت، دقت و طول عمر است. در میان طیف گسترده محصولات این غول آلمانی، پمپ پره ای رکسروت که در بازار ایران با نام‌های دیگری نظیر پمپ کارتریجی Rexroth یا پمپ تیغه‌ای نیز شناخته می‌شود، جایگاه ویژه‌ای دارد. این پمپ‌ها به دلیل صدای بسیار کم، بازدهی بالا و قابلیت تعمیر آسان، قلب تپنده بسیاری از پرس‌های هیدرولیک و خطوط تولید هستند.

در اینجا، به بررسی دقیق مکانیزم، انواع، مزایا و نکات کلیدی در نگهداری و خرید این تجهیزات می‌پردازیم.

 

پمپ پره ای رکسروت چیست و چگونه کار می‌کند؟

پمپ پره ای رکسروت از نوع پمپ‌های جابجایی مثبت است که جریان سیال را با استفاده از حرکت تیغه‌های قرار گرفته در داخل یک روتور ایجاد می‌کند. مکانیزم عملکرد این پمپ به گونه‌ای طراحی شده که برای فشارهای متوسط تا بالا در سیستم‌های هیدرولیک صنعتی و راهسازی بسیار ایده‌آل است.

 

ساختار داخلی و مکانیزم عمل

اجزای اصلی یک پمپ کارتریجی Rexroth شامل بدنه (Housing)، روتور، تیغه‌ها (Vanes)، رینگ بادامکی (Cam Ring) و صفحات جانبی (Port Plates) است. با چرخش شفت، نیروی گریز از مرکز باعث می‌شود تیغه‌ها به سمت بیرون پرتاب شده و با سطح داخلی رینگ تماس پیدا کنند. این عمل باعث ایجاد محفظه‌هایی با حجم متغیر می‌شود که در سمت مکش، سیال را جذب و در سمت فشار، آن را به سیستم تزریق می‌کنند.

 

چرا به آن پمپ کارتریجی Rexroth می‌گویند؟

یکی از بزرگترین مزیت‌های طراحی بوش رکسروت، قابلیت تعویض آسان بخش داخلی پمپ است. تمامی قطعات متحرک و حساس پمپ در قالب یک مجموعه به نام کارتریج (Cartridge) قرار گرفته‌اند.

مزایای طراحی کارتریجی:

1. تعمیرات سریع: در صورت خرابی، نیازی به باز کردن کامل پمپ از روی سیستم نیست؛ تنها با تعویض کیت کارتریج، پمپ مانند روز اول کار می‌کند.
2. تغییر دبی: با تعویض کارتریج با سایز متفاوت (در صورت همخوانی پوسته)، می‌توان دبی خروجی پمپ را بدون تغییر بدنه تغییر داد.
3. کاهش هزینه‌ها: خرید یک کارتریج پمپ رکسروت بسیار به‌صرفه‌تر از تعویض کل یونیت پمپ است.

 

انواع پمپ پره ای رکسروت بر اساس عملکرد

بوش رکسروت پمپ‌های پره‌ای خود را در مدل‌های متنوعی تولید می‌کند تا پاسخگوی نیازهای مختلف باشد. به طور کلی این پمپ‌ها به دو دسته تقسیم می‌شوند:

1.پمپ‌های جابجایی ثابت (Fixed Displacement)

در این مدل‌ها، حجم روغن جابجا شده در هر دور چرخش شفت ثابت است. سری‌های PVV و PVQ از مشهورترین مدل‌های پمپ پره ای رکسروت در این دسته هستند. این پمپ‌ها به دلیل سادگی ساختار، قیمت مناسب‌تری دارند و در سیستم‌هایی که نیاز به دبی ثابت دارند، استفاده می‌شوند.

 

۲. پمپ‌های جابجایی متغیر (Variable Displacement)

این پمپ‌ها دارای مکانیزمی هستند که می‌توان حجم جابجایی آن‌ها را بر اساس فشار سیستم تنظیم کرد. سری 1PV2V یکی از شاهکارهای رکسروت در این زمینه است. این ویژگی باعث صرفه‌جویی قابل توجه در مصرف انرژی و کاهش حرارت سیستم می‌شود.

 

مشخصات فنی و سری‌های محبوب پمپ کارتریجی Rexroth

هنگام انتخاب پمپ کارتریجی Rexroth، شناخت سری‌های مختلف ضروری است. هر سری برای فشار و دبی خاصی بهینه شده است:

1-سری PVV و PVQ

این سری‌ها معمولاً در سیستم‌های صنعتی با فشار متوسط (تا ۲۱۰ بار) استفاده می‌شوند.

بی‌صدا بودن: سطح صدای این پمپ‌ها به قدری پایین است که در محیط‌های کارگاهی کوچک بسیار محبوب هستند.

قابلیت کوپل شدن: امکان ترکیب دو یا چند پمپ (Double/Triple Pumps) برای ایجاد جریان‌های متفاوت در یک سیستم.

 

2-سری 1PV2V

این پمپ‌ها برای کاربردهای فشار بالا و سیستم‌هایی که نیاز به پاسخگویی سریع دارند طراحی شده‌اند. تنظیمات فشار و جریان در این مدل‌ها بسیار دقیق است.

مشخصه فنی	پمپ پره ای رکسروت (PVV)	پمپ پره ای رکسروت (1PV2V)
نوع جابجایی	ثابت	متغیر
حداکثر فشار (بار)	۱۷۵ – ۲۱۰	۱۶۰
محدوده دبی (سی‌سی)	۱۸ تا ۱۹۳	۱۰ تا ۲۵
سطح صدا	بسیار پایین	پایین
کاربرد اصلی	پرس‌های سبک، تزریق پلاستیک	ماشین‌ابزار، کنترل دقیق

 

مزایای استفاده از پمپ پره ای رکسروت در سیستم‌های هیدرولیک

چرا متخصصان هیدرولیک اصرار بر استفاده از برند Rexroth دارند؟ پاسخ در جزئیات مهندسی آلمانی نهفته است:

1. طول عمر خیره‌کننده: استفاده از آلیاژهای خاص در ساخت تیغه‌ها و رینگ، سایش را به حداقل می‌رساند.
2. بازدهی حجمی بالا: طراحی دقیق صفحات جانبی باعث می‌شود نشتی داخلی در پمپ کارتریجی Rexroth به حداقل برسد.
3. تنوع در نصب: این پمپ‌ها با استانداردهای SAE و DIN سازگار هستند و به راحتی جایگزین برندهای دیگر می‌شوند.
4. تحمل آلودگی: نسبت به پمپ‌های پیستونی، پمپ‌های پره‌ای حساسیت کمتری نسبت به ذرات ریز معلق در روغن دارند (هرچند فیلتراسیون همیشه الزامی است).

 

راهنمای نصب و نگهداری برای افزایش طول عمر پمپ

خرید پمپ پره ای رکسروت نیمی از راه است؛ نیمی دیگر به نگهداری صحیح آن مربوط می‌شود. برای اینکه پمپ شما سال‌ها بدون مشکل کار کند، این نکات را رعایت کنید:

۱. هواگیری سیستم (Bleeding)

هنگام راه‌اندازی اولیه، حتماً هوای داخل پوسته پمپ را تخلیه کنید. خشک کار کردن پمپ حتی برای چند ثانیه می‌تواند باعث سوختن تیغه‌ها و خش افتادن روی رینگ بادامکی شود.

۲. فیلتراسیون روغن

اگرچه گفتیم این پمپ‌ها مقاوم‌تر هستند، اما ذرات میکرونی می‌توانند لبه‌های تیغه‌ها را گرد کنند که منجر به افت فشار شدید می‌شود. استفاده از فیلترهای با دقت ۱۰ تا ۲۵ میکرون توصیه می‌شود.

۳. کنترل دمای روغن

دمای ایده‌آل برای پمپ کارتریجی Rexroth بین ۴۰ تا ۵۵ درجه سانتی‌گراد است. افزایش دما باعث کاهش ویسکوزیته روغن و در نتیجه افزایش سایش قطعات داخلی می‌شود.

4.بررسی صدای غیرعادی

صدای “زوزه” معمولاً نشانه کاویتاسیون (ورود هوا به خط مکش) است. اگر صدای برخورد فلز شنیده شد، بلافاصله سیستم را متوقف کنید تا از تخریب کامل کارتریج جلوگیری شود.

 

تشخیص پمپ پره ای رکسروت اصلی از تقلبی

با توجه به قیمت نسبتاً بالای محصولات اصلی، مدل‌های طرح یا تقلبی در بازار فراوان هستند. برای اطمینان از خرید پمپ کارتریجی Rexroth اصل به موارد زیر دقت کنید:

• پلاک پمپ: پلاک‌های اصلی رکسروت دارای چاپ لیزری بسیار دقیق، کدهای شناسایی منحصر به فرد و حک نام کشور سازنده (معمولاً Germany یا France) هستند.
• کیفیت ریخته‌گری: پوسته پمپ اصلی فاقد هرگونه پلیسه، ناهمواری یا تخلخل در بدنه است.
• بسته‌بندی و دفترچه: محصولات اصلی دارای بسته‌بندی استاندارد شرکتی با بارکد قابل رهگیری هستند.
• خرید از تامین‌کننده معتبر: همیشه از شرکت‌هایی خرید کنید که ضمانت اصالت کالا و خدمات پس از فروش ارائه می‌دهند.

 

عیب‌یابی سریع پمپ کارتریجی Rexroth

اگر سیستم شما دچار مشکل شده است، این جدول می‌تواند به شما کمک کند:

مشکل	علت احتمالی	راه حل
پمپ فشار نمی‌سازد	جهت چرخش اشتباه است	سیم‌کشی الکتروموتور را چک کنید
صدای پمپ زیاد است	گرفتگی فیلتر مکش یا سطح پایین روغن	فیلتر را تمیز و مخزن را پر کنید
دبی خروجی کم است	سایش داخلی تیغه‌ها (کارتریج)	کیت کارتریج را تعویض کنید
داغ شدن سریع پمپ	نشت داخلی زیاد یا خرابی شیر اطمینان	شیر فشارشکن و وضعیت صفحات جانبی را بررسی کنید

عوامل موثر بر قیمت پمپ پره ای رکسروت

قیمت این تجهیزات به عوامل متعددی بستگی دارد:

1. سری پمپ: مدل‌های متغیر (مانند 1PV) گران‌تر از مدل‌های ثابت (PVV) هستند.
2. دبی و فشار: هرچه ظرفیت خروجی پمپ بالاتر باشد، قیمت آن افزایش می‌یابد.
3. اصالت کالا: پمپ‌های استوک یا بازسازی شده قیمت کمتری دارند، اما ریسک خرابی آن‌ها بالاست.
4. نوسانات ارزی: به دلیل وارداتی بودن این کالا، قیمت آن مستقیماً تحت تاثیر نرخ ارز است.

آیا پمپ پره ای رکسروت انتخاب درستی است؟

اگر به دنبال پمپی هستید که ترکیبی از قدرت، صدای کم و قابلیت تعمیر فوق‌العاده باشد، قطعاً پمپ پره ای رکسروت بهترین انتخاب برای شماست. این پمپ نه تنها بازدهی سیستم هیدرولیک شما را افزایش می‌دهد، بلکه با قابلیت تعویض کارتریج، هزینه‌های نگهداری در درازمدت را به شدت کاهش می‌دهد.

استفاده از پمپ کارتریجی Rexroth در صنایع حساس مانند خودروسازی، صنایع فولاد و تولید قطعات پلاستیک، تضمین‌کننده تداوم تولید و جلوگیری از توقف‌های ناخواسته است.

 

آیا نیاز به مشاوره تخصصی برای انتخاب دقیق کد فنی پمپ پره ای رکسروت متناسب با دستگاه خود دارید؟

می‌توانید همین حالا مشخصات سیستم خود (فشار و دبی مورد نیاز) را برای ما بفرستید تا بهترین مدل را به شما پیشنهاد دهیم.